İsmet Kaptan Mah. Sezer Doğan Sok. Konak / İzmir
tr

Boşanan Anne Çocuğuna Soyadını Verebilir

02.03.2020
64

Yargıtay; 2 Hukuk Dairesi tarafından bakılan bir davada emsal bir karara imza atarak, bu karara göre artık boşanan anne çocuğuna soyadını verebilir hükmü kesinlik kazanmıştır. Ebeveynler arasında yaşanan boşanma sonrası çocuğu etkileyecek zorlu süreçler ortaya çıkmaktadır. Velayet, nafaka, kişisel ilişkinin düzenlenmesi, babalık davası ve soyadı değişikliği gibi uzun ve yorucu dava süreçleridir. Tüm bu davalarda ise esas olan çocuğun üstün yararıdır.

Emsal Dava Yerel Mahkeme Süreci

Kayseri’de 2016 doğumlu velayeti kendisine verilen çocukla yaşayan bir anne tarafından, Kayseri 1. Aile Mahkemesi’nde soyadı değişikliği istemi ile dava açmıştır.

Dava nedenlerinde;

  • Velayeti kendisine verilmeyen babanın çocukla kişisel bağ kurmadığını
  • Velayeti altındaki çocukla yurtdışında yaşama isteğini
  • Resmi işlemlerde zorluk yaşadığını
  • Maddi ve manevi hiçbir ihtiyacını karşılamadığını

Bu gerekçeleri ileri sürmüşse de yerel mahkeme tarafından bu istem reddedilmiştir.

Emsal Dava İstinaf Mahkeme Süreci

İstinaf mahkemesince yapılan incelemeler sonucu davaya itiraz talebi de sonuçsuz kalmıştır. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 1.Hukuk Dairesi tarafından yerel mahkeme haklı bulundu. Gerekçe olarak velayet sahibi olan annenin, sunduğu delillere göre, soyadı değişikliğinin çocuğun üstün yararına ilişkin olmadığı ve kanıtlanamadığına dairdir.

Emsal Dava Temyiz Süreci

Temyiz sonucu dosya Yargıtay 2.Hukuk Dairesi tarafından görüşüldü ve İstinaf Mahkemesi hükmü kaldırıldı. Kayseri 1. Aile Mahkemesi’nce verilen kararı bozarak, içtihat karar hükmünü davanın hükmüne taşıdı.

Kararda;

  • Çocuk ve anne arasında soy bağı doğumda kurulur
  • Çocuk ve baba arasında soy bağı annesi ile evlilik, tanıma, hakim hükmü ile kurulduğu
  • 2015-2017 bireysel başvurularda annenin velayeti altında olan çocuğa soyadını vermesine ilişkin talebin reddi hususunda ayrımcılık yasağının ihlalinin olması
  • Çocukla ilgili yapılacak olan her türlü işlemde çocuğun üstün yararına bakılması gerektiği

Bu gibi önemli hususlara yer verilmiş ve çocuğun üstün yararına ilişkin bir gerekçe gösterilme zorunluluğu olduğunu vurgulamıştır. Çocuğun üstün yararına yönelik bir durum yok ise davanın reddine karar verilmesinin uygun olduğunu belirtmiştir.

Emsal Dava Sonucu

Bunun üzerine Anayasa Mahkemesi’ne başvuran anne dava sonucunda haklı bulunmuştur. Anayasa Mahkemesi’ne göre boşanan kadının eşitlik ilkesi gereği velayeti altındaki çocuğa kendi soyadını verebileceği kesinlik kazanmıştır. Yüksek Mahkeme’nin bu kararı, velayet hakkına dayanarak aile mahkemesi tarafından bu istemin talep edilebileceği yönündedir.

Anayasa Mahkemesi’nce Cinsiyet Ayrımına İlişkin Kararlara Cevabı

Anayasa Mahkemesi tarafından cinsiyet ayrımının olduğu kararlara ithafen; Soyadı Kanunu’nda bulunan, evliliğin feshi veya boşanma halinde velayeti anneye verilmiş ise dahi babanın soyadını alır şeklindeki hükmün, Anayasa Mahkemesi tarafından 8 Aralık 2011 yılında iptal edildiği vurgulanmıştır. Yüksek Mahkeme gerekçesinde; erkeğe velayet hakları kapsamında tanınan çocuğun soyadına ilişkin hakların kadınlara tanınmamasının, cinsiyet ayrımına yol açtığı belirtilmiştir.

Velayeti Altında Olan Çocuğun Soyadını Değiştirmek İçin Ne yapılmalı?

Velayeti altında olan çocuğun soyadını değiştirmenin önünü açan emsal ve tarihi karar sonucu Aile Mahkemesi’ne giderek dilekçe ile başvurmanız gereklidir. Bu başvuru da gerekçe belirtmeniz gereklidir.

Çocuğun üstün yararı ilkesi gereği, kimse gerekçesi olmadan keyfi olarak soy bağı değişikliği gerçekleştiremez. Bu nedenle dilekçenizde ileri süreceğiniz sebeplerin kanıtlanabilir, çocuğun yararını gözeten ve çocuğa yarar sağlayacak nitelikte olmasına dikkat edilmelidir. Yüksek Mahkeme’nin özellikle altını çizdiği husus olan, gerekçesi olmayan ve çocuğun üstün yararına yönelik olmayan davalar reddedilir.

Öncelikle baba ile kişisel ilişkinin tesisine yönelik çaba göstermeli, herhangi bir şekilde mutabakat sağlanamıyor ve çocuğun üstün yararı zedeleniyor ise deliller ışığında başvurulmalıdır.

Ziyaretçi Yorumları

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

Ayrıntılı bilgi almak için bizi arayabilirsiniz: 0505 949 36 27